ศิลปะกรงนกแดนใต้ สายใยแห่งสังคมไทย

ตอนที่ 1
สินค้าที่มีชื่อเรียกว่า “กรงนก” มีรูปลักษณ์เป็นรูปทรงกลม ทรงเหลี่ยมนี้ ไม่ใช่แค่ศิลปะการเหลาไม้เป็นแท่งเรียวยาว แล้วปักลงในไม้ท่อนเล็กๆ เรียงต่อกันขึ้นรูปเป็นกรง มีผ้าสีแดงบ้างสีน้ำเงินบ้างคลุมตกแต่งไว้ด้านบน แล้วแขวนโชว์นกในกรงไว้ชายคาบ้านเท่านั้น ทว่ากรงนกมีตลาดการค้าที่ใหญ่ มีเงินนับร้อยล้านหมุนเวียนอยู่ในตลาดกรงนกทั่วประเทศ โดยเฉพาะในภาคใต้ 3 จังหวัดชายแดนใต้เป็นแหล่งรวมนกชั้นดีและแหล่งช่างทำกรงนกระดับยอดฝีมือ วิถีแห่งการเลี้ยงนกและการทำกรงนกได้ขยายไปทั่วภาคใต้ จังหวัดนครศรีธรรมราชก็หาน้อยหน้าไม่ หากท่านเดินทางไปในชุมชนต่างๆ ทั่วจังหวัดจะเห็นได้ว่า 80% ของชาวบ้านมีนกใส่กรงแขวนโชว์กันถ้วนหน้า แต่ละบ้านไม่ได้มีกรงเดียว เพราะกรงเดียวมันน้อยไปสำหรับกลยุทธการสร้างความรื่นรมย์ให้กับชีวิต (ทั้งคนทั้งนก) กรงนกทั่วไปที่ไม่มีลวดลายอะไรใช้ไม้ไผ่ธรรมดาๆ ก็มีราคา 500 บาท ราคาจะสูงขึ้นตามวัสดุที่ใช้ และยิ่งมีการตกแต่งมาก มีความเป็นศิลปะชั้นสูงมากเท่าไร ราคาก็สูงขึ้นเป็นเงาตามตัว มีตั้งแต่หลักหมื่นถึงหลักแสนเลยทีเดียว อย่างไรก็ตาม พ่อแม่ผู้ปกครองหลายครอบครัวได้สนับสนุนซื้อกรงนกและนกเสียงดี ราคากรง 500 บาท กับนกอีก 500 บาทให้กับบุตรหลานไว้ดูแลเอาใจใส่ หล่อหลอมจิตใจดีงามของพวกเขา ดีกว่าปล่อยให้ไปติดเกมหรือติดยาเสพติด เพราะหากตกเป็นเหยื่อของสิ่งมอมเมาเหล่านั้นแล้ว ก็ยากที่จะเรียกกลับมาเรียนหนังสือได้อีก
ผู้เขียนขอแนะนำคุณณัฐวุฒิ ย้อยนวล ผู้สร้างสรรค์งานประณีตศิลป์กรงนก หนุ่มไฟแรงที่มีอายุน้อยที่สุดในวงการช่างทำกรงนกเมืองนครฯ หนุ่มหน้าใสวัย 36 ปี คร่ำหวอดในวงการทำกรงนกมา 17 ปี ปัจจุบันอยู่บ้านเลขที่ 28 ตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช เขาจบมัธยมศึกษาตอนปลายที่โรงเรียนศรีธรรมราชศึกษา แล้วเรียนต่อปริญญาตรี สาขาบัญชี ที่วิทยาลัยศรีโสภณ แต่ด้วยความชอบเลี้ยงนกและประดิษฐ์กรงนกใช้เองตั้งแต่สมัยเรียนหนังสือ เมื่อเรียนจบจึงยึดอาชีพช่างทำกรงนกเรื่อยมา หาได้อยู่ในแวดวงวิชาชีพบัญชีตามที่เรียนมาไม่ เมื่อหลายปีก่อนเทศบาลเมืองนครฯ ได้จัดอบรมอาชีพให้กับชาวบ้านในชุมชน ณัฐวุฒิสนใจอาชีพช่างทำเครื่องถมจึงสมัครเข้าเรียนกับเทศบาลฯ ต่อมาเป็นโชคดีของชีวิต ณัฐวุฒิได้มีโอกาสเรียนการทำเครื่องถมเมืองนครจากครูเห้ง สุดยอดปรมาจารย์เครื่องถม รวมทั้งได้มีประสบการณ์ในการรับจ้างแกะสลัก และฝังมุกกรงนกให้กับร้านทำกรงที่มีชื่อเสียงของนครศรีธรรมราชหลายปี พื้นฐานสำคัญเหล่านี้ส่งผลให้เกิดการพัฒนาฝีมือการทำกรงนกฝังมุก การแกะสลักไม้ และการวาดลายไทย แนวคิดในการออกแบบที่ต้องการสร้างความแตกต่างจากกรงนกทั่วไป ทำให้ณัฐวุฒิเติบโตในเส้นทางสายนี้เป็นอย่างดี การทำธุรกิจของณัฐวุฒิถือปรัชญาสร้างคุณภาพให้เกินความคาดหมายของลูกค้า งานต้องวิจิตรประณีตยากที่จะเลียนแบบได้โดยง่าย ทำตลาดกลุ่มผู้บริโภคระดับบน ใช้อินเทอร์เน็ตเป็นช่องทางจำหน่าย กรงนกของณัฐวุฒิได้โพสขึ้นเว็บนกสยามดอทคอม ได้งานได้ลูกค้าเพิ่มขึ้นกระทั่งไม่มีสต็อกสินค้าที่บ้านเลย ลูกค้าในจังหวัดก็มีบ้าง แต่ส่วนใหญ่มาจากกรุงเทพฯ ต่างจังหวัด และมาเลเซีย ลูกค้าที่สั่งทำกรงนกไว้จะขับรถมารับสินค้าเอง เพื่อป้องกันการเสียหายจากการขนส่ง เพราะการบรรจุหีบห่อกรงนกเพื่อการขนส่งทางไกลยังไม่มีดีไซน์ที่เหมาะสม ซึ่งสิ่งนี้เป็นช่องว่างที่น่าสนใจสำหรับนักออกแบบ
ผลงานของณัฐวุฒิชิ้นหนึ่งประกวดได้รางวัลที่ 2 ในงานมหกรรมสัตว์เลี้ยงแห่งประเทศไทย ณ สวนสามพราน เมื่อวันที่ 19-21 ธันวาคม 2551 ที่ผ่านมา มีลูกค้าจากภูเก็ตซื้อไว้ในราคา 1 แสนบาท มีคนที่มาติดต่อทีหลังแม้ให้ราคาสูงกว่าหลายเท่า แต่มันก็มีเจ้าของไปแล้ว เงินตราที่ได้มาเป็นเสน่ห์ท้าทายให้สร้างสรรค์ และมนต์ขลังแห่งความภาคภูมิในศักยภาพของช่างเอกก็ยิ่งเป็นแรงใจให้ณัฐวุฒิมุ่งมั่นที่จะพัฒนาต่อไปอย่างไร้ขีดจำกัดด้วยเช่นกัน สนใจสั่งซื้อสินค้าศิลปะกรงนกแกะสลักฝังมุกของ คุณณัฐวุฒิ ย้อยนวล โทร 081 8923815

ตอนที่ 2
คุณณัฐวุฒิ ย้อยนวล ช่างทำกรงนก ชาวนครศรีธรรมราช มีวิถีแห่งดีไซน์ที่ต้องการสร้างความแตกต่างของกรงนกที่มีโดยทั่วไป เพราะตลาดส่วนนี้มีช่างทำกันเยอะแล้ว ดังนั้น หากต้องการตลาดกลุ่มผู้บริโภคระดับบนต้องขายฝีมือ เพื่อหนีราคาเดิมๆ ผู้บริโภคระดับนี้เป็นผู้มีฐานะ มีเงิน พบเห็นกรงนกชั้นเยี่ยมมามากมาย มีความรู้ประเมินได้ว่าผลงานชิ้นไหนดีไม่ดี ควรตีราคาให้เท่าไร นกที่เขาเลี้ยงตัวหนึ่งราคาหลักแสน การหาซื้อกรงราคาเหมาะสมกับนกก็ถูกต้องแล้ว แม้คำกล่าวที่ว่า “นกน้อยในกรงทอง” จะหมายถึงการถูกจำกัดอิสรภาพ แต่ดูเหมือนว่านกราคาแพง ได้รับการเลี้ยงดูอย่างดี อยู่ในกรงแสนวิจิตรงดงาม ก็คงมีความสุขไม่น้อย เพราะสังเกตเห็นว่าเมื่อถึงเวลาเข้าสนามแข่งขัน มันส่งเสียงร้องหวาน ดังไม่ขาดสาย จนชนะใจกรรมการได้รับรางวัลที่มีมูลค่าสูงเกินคุ้ม มีความสุขกันถ้วนหน้าทั้งเจ้าของนกและนกน้อยในกรงทอง ลองย้อนไปดูประวัติศาสตร์ศิลปะตะวันตก ยุคฟื้นฟูศิลปะวิทยา ซึ่งเป็นสมัยที่ศาสนาคริสต์นิกายโรมันคาทอลิกรุ่งเรือง พระสันตะปาปาผู้เป็นประมุขของศาสนาได้ว่าจ้างไมเคิลแองเจลโลให้ออกแบบโบสถ์วิหารหลายหลัง พร้อมกับการวาดภาพและสร้างสรรค์ประติมากรรมประดับตกแต่งทั้งภายในและภายนอกสถาปัตยกรรม ศิลปินก็มีเงินทองใช้จ่ายอย่างสบาย อีกทั้งยังได้สร้างสรรค์ผลงานเต็มที่ ทำให้เป็นศิลปินที่โด่งดังเป็นที่กล่าวขานตั้งแต่นั้นมากระทั่งปัจจุบัน เช่นเดียวกัน หากเราจะเปรียบเทียบผู้มีเงินทอง ร่ำรวยของไทย การที่พวกเขาใช้เงินเพียงไม่กี่แสนกี่ล้านสนับสนุนให้ช่างที่มีฝีมือในการทำกรงนกเชิงประณีตศิลป์ให้ได้มีโอกาสแสดงศักยภาพอย่างเต็มที่ ก็ถือว่าเป็นการสร้างสายใยแห่งสังคมไทยที่เผื่อแผ่แบ่งปันความสุขความสบายใจแก่กัน อันเนื่องด้วยกลุ่มหนึ่งชอบซื้อของสวยๆ ไว้ประดับบารมี ส่วนอีกกลุ่มหนึ่งชอบสร้างสรรค์สิ่งสวยงามไว้รอผู้มีบารมีนำไปครอบครอง
คุณณัฐวุฒิ ย้อยนวล ช่างรุ่นใหม่เขยิบจากการทำกรงนกที่มีการแกะสลักตกแต่งเล็กน้อย ก็ก้าวมาเป็นการออกแบบเชิงประณีตศิลป์ ยิ่งอลังการเท่าไร ค่าตอบแทนแห่งความเพียรพยายามก็มากขึ้นเท่านั้น วิธีการว่าจ้างเริ่มต้นขึ้นเมื่อณัฐวุฒิวาดลวดลายในกระดาษให้ลูกค้าเลือก บางครั้งลูกค้าเอากรงนกเดิมมาให้ดูแล้วบอกในสิ่งที่อยากเปลี่ยนให้แตกต่าง ณัฐวุฒิก็ถอดจินตนาการจากคำบอกเล่าของลูกค้ามาเป็นภาพวาด หรือบางรายก็ตั้งราคาไว้ให้ว่าต้องการกรงนกราคา 35,000 - 40,000 บาท เราก็วาดภาพออกมาให้ลูกค้าดู หากพอใจก็เกิดการว่าจ้าง โดยลูกค้าจะเป็นผู้เอาไม้ทำกรงมาให้ ไม้ที่ใช้ทำกรงนกทั่วๆ ไป ได้แก่ ไม้กระถินณรงค์ ไม้เทียม ไม้จำปา ส่วนไม้ที่ลูกค้านำมาให้เป็นไม้พยุง (ชื่อเรียกทางภาคเหนือ) ภาคใต้เรียกไม้ชนิดนี้ว่า ไม้หมากพลู ไม้พยุงจะถูกตัดมาเป็นชุด ชุดหนึ่งมีหลายแผ่น แต่ละแผ่นมีขนาดประมาณ 5 นิ้ว x ฟุตเศษ อีกแบบหนึ่งคือ ตัดมาเป็นแท่งยาวๆ เรียกลักษณะของมันว่าไม้เสา ใช้สำหรับทำซี่กรง ซึ่งมักใช้ไม้ขาวดำ ส่วนยอดของกรงจะใช้ไม้เป็นแท่ง ออกแบบแล้วนำไปให้ช่างกลึง แล้วจึงนำมาประกอบที่กรง เครื่องมืออื่นๆ ได้แก่ เครื่องฉลุ กบไสไม้ มีด สว่านไฟฟ้า กาว เมื่อแกะสลักไม้เป็นร่องลายแล้วก็ใช้กาวทาฝังมุกประดับลงไปทีละชิ้นด้วยความอดทน มุกที่ว่านี้เป็นเปลือกหอยที่ซื้อจากกระบี่ เช่น มุกโขง มุกจาน มุกไฟ เทคนิคความประณีตของณัฐวุฒิคือ ตัดแบบลายบนกระดาษเป็นชิ้นเล็กๆ ก่อนแล้ววางทาบบนมุก เพื่อตัดฉลุ โดยไม่ใช้ปากกาวาดบนมุกแล้วฉลุเพราะจะทำให้มุกมีรอยเปื้อน มุกแต่ละชิ้นเล็กกว่าปลายนิ้วก้อยเสียอีก ความมีมานะอย่างไม่ลดละ น่าชมเชยยิ่งของณัฐวุฒิ ช่างสอดคล้องกับคำกล่าวของ ขงเบ้ง ที่ว่า “ลิขิตฟ้าฤาจะสู้มานะตน”
ณัฐวุฒิเริ่มมีชื่อเสียงเป็นที่รู้จักของประเทศเพื่อนบ้านบ้างแล้ว จึงมีชาวมาเลเซียมาสั่งทำกรงนก เป็นกรงนกขนาดเล็กซึ่งเป็นที่นิยมในขณะนี้ เอาไว้ใส่นกเพื่อเดินทางไปแข่งขัน และสั่งทำกรงใหญ่ เอาไว้ถ่ายนกเมื่อถึงสนามแข่งแล้ว ที่ปัตตานีเขาใช้กรงที่เล็กกว่านี้ เอาไว้แขวนโชว์ตามโรงแรมไม่ได้ซื้อไว้เลี้ยงนก เรียกว่ากรงนกสามารถออกแบบปรับเปลี่ยนวัสดุ รูปแบบ และขนาดไปตามวัตถุประสงค์ของการนำไปใช้ประโยชน์ได้อย่างกว้างขวาง สนใจสั่งจองกรงนกแกะสลักฝังมุก ประณีตศิลป์ของคุณณัฐวุฒิ ย้อยนวล ไว้ประดับบารมี โทร 081 892 3815